Πιστός στο να κυκλοφορεί, μέσω της εταιρίας neRED τα πρότζεκτ με τα οποία έχει καταπιαστεί την τελευταία δεκαετία που έχει μεταναστεύσει στη Γερμανία [Rousilvo neRED/ECM 2018, In/Out neRED/ECM 2019 & Lost Anthropology neRED 2021] ο πολυοργανίστας και συνθέτης Dine Doneff (η Κώστας Θεοδώρου όπως τον μάθαμε εδώ από τον πρώτο προσωπικό του δίσκο Nostos, Λύρα 1999) κυκλοφόρησε στις αρχές Απριλίου του 2024 τον τέταρτο δίσκο του στην εν λόγω εταιρεία με τον τίτλο Suite Yedi. ‘Ενα πρότζεκτ που πρωτοπαίχτηκε ζωντανά τον Σεπτέμβρη του 2020 στο Yedi Kule, ξαναπαίχτηκε τον Οκτώβρη του 2021 στην Αρετσού (Θεσσαλονίκη) και τελικά ηχογραφήθηκε ζωντανά τον Σεπτέμβριο του 2023 στο Jazz, World & Contemporary Music Festival της πόλης Veles της Βόρειας Μακεδονίας.

Στην έντυπη έκδοση του Suite Yedi ο Doneff μας δίνει τον υπότιτλο: A sound sketch of narratives about resistance και με αυτήν την “διευκρίνηση” συμπεραίνουμε πως πρόκειται ουσιαστικά για μια μουσική πράξη-φόρος τιμής στους όπου γης κυνηγημένους, αποκλεισμένους και εξόριστους λόγω της αντίστασης που προβάλουν ενάντια στην κοινωνική αδικία και την πολιτική ορθότητα. Ως πολίτης αυτής της χώρας που έχει βιώσει τέτοιου είδους καταστάσεις (βλέπε την συνέντευξη στον Γιώργο Βουδικλάρη που παραθέτουμε στο τέλος του κειμένου), ο ευαίσθητος σε ανάλογα ζητήματα καλλιτέχνης, μιλάει γι’ αυτά χρησιμοποιώντας μια σιωπηλή, υποβλητική μουσική ελεγεία δίχως στίχους, ένα καθηλωτικό έργο, παιγμένο απνευστί, χωρισμένο σε οκτώ μέρη, διάρκειας περίπου 54 λεπτών. Το ιδιαίτερο τρίο που μετουσιώνει την μουσική του Doneff (με τον ίδιο στην ηλεκτρική κιθάρα, το κοντραμπάσο και τα τύμπανα, τον James Wylie στο άλτο σαξόφωνο και τη Μαρία Δαύκα στο μπαγιάν), γεμίζει τα αυτιά του ακροατή με εικόνες λυρικές, σκοτεινές και βαθειά συναισθηματικές, ενώ στο κλίμα του άλμπουμ μπαίνει κανείς εύκολα κοιτώντας απλά το εξώφυλλο. Το υπέροχο artwork της Φωτεινής Ποταμιά, ένα χαρακτικό τυπωμένο πάνω σε ακριβές αντίγραφο της κάτοψης του κολαστηρίου της Γυάρου, όπου από τον εμφύλιο (1947-1949) μέχρι και τη δικτατορία (1967-1974) χιλιάδες αριστεροί και δημοκράτες βασανίστηκαν άγρια. Εξού και το ομώνυμο κομμάτι του δίσκου (“Yaros”), ενώ σχεδόν όλα τα μέρη έχουν αναφορές σε ανθρώπους και καταστάσεις, (Ισπανικός εμφύλιος, σλαβόφωνα χωριά της Μακεδονίας, Λατινική Αμερική κ.α). Αναφορικά με τον τίτλο, το Suite Yedi σε κατά λέξη μετάφραση σημαίνει μεν Σουίτα Επτά, η αναφορά όμως και σε σχέση με τα συμφραζόμενα μας οδηγεί στο συμπέρασμα πως υπονοείται η φυλακή του Γεντί Κουλέ. Εν ολίγοις, είναι ένα έργο ιδιαίτερα φορτισμένο, πολύ προσωπικό που όμως μπορεί και “μιλάει” στις καρδιές πολλών ανθρώπων.

Από καθαρά μουσική άποψη, ο ήχος του τριο εμπεριέχει balkan, cinematic αλλά και αυτοσχεδιαστικά στοιχεία, η συνύπαρξη του μπαγιάν με το σαξόφωνο είναι ώρες ωρες μαγική, ενώ ο ίδιος ο Doneff, με οποιοδήποτε όργανο κι αν συμμετέχει, είναι η “κολώνα” του τριο, χωρίς καμία διάθεση να βγει μπροστά ως leader, αφού η μουσική κυλάει μόνη της σαν ένα φαινομενικά ήρεμο μεν, φουσκωμένο δε ποτάμι. Μια ακόμα σοβαρή, στιβαρή κατάθεση από εναν καλλιτέχνη που με κάθε του έργο εδραιώνει τη θέση του στην ευρωπαϊκή μουσική σκηνή.

Το άλμπουμ “Suite Yedi” κυκλοφορεί σε φυσική (cd), αλλά και ψηφιακή μορφή από τη reRED. Μπορείτε να το βρείτε και να το κατεβάσετε εδω: https://neredmusic.bandcamp.com/album/suite-yedi-live 

Η συνέντευξη στον Γιώργο Βουδικλάρη: https://popaganda.gr/art/kostas-theodorou-dine-doneff-interview/